Dayanıklılığın Sağlık Bağlamında Gelişmeye Etkisi: Bir Meta Analiz

Cyprus Turkish Journal of Psychiatry & Psychology Vol.8 Issue.1

Doi:10.35365/ctjpp.26.1.12

 DERLEME YAZISI / REVIEW ARTICLE

Dayanıklılığın Sağlık Bağlamında Gelişmeye Etkisi: Bir Meta Analiz

The Influence of Resilience on Flourishing in the Health Context: A Meta-Analysis

Amherstia Pasca Rina^1,2 , Triana Kesuma Dewi¹ , Endang R. Surjaningrum¹

Özet:

İçsel psikolojik faktörler, sağlık sorunları yaşayan bireylerde ruhsal iyilik hâli ve bireysel gelişim üzerinde belirleyici bir etkiye sahiptir. Bu bağlamda dayanıklılık, stresli yaşam olayları ve sağlıkla ilişkili zorluklar karşısında uyumu destekleyen temel bir psikolojik kaynak olarak değerlendirilmektedir. Zorluklara karşı direnme ve uyum sağlama kapasitesi olarak tanımlanan dayanıklılık, bu çalışmanın temel odak noktasını oluşturmaktadır. Bu çalışmanın amacı, sağlık bağlamında dayanıklılık ile gelişme arasındaki ilişkinin meta-analiz yöntemiyle incelenmesidir. Araştırma kapsamında, PICO çerçevesine dayalı olarak oluşturulan arama stratejisi kullanılarak 2008–2024 yılları arasında yayımlanan çalışmalar sistematik biçimde taranmıştır. Boolean tabanlı anahtar kelime stratejisi aracılığıyla yedi veritabanından toplam 3.172 çalışma belirlenmiş; dahil edilme kriterlerini karşılayan yedi çalışma meta-analize dahil edilmiştir. Çalışmaların metodolojik kalitesini değerlendirmek ve veri bütünlüğünü sağlamak amacıyla kalite değerlendirmesi ve veri çıkarımı yapılmıştır. Meta-analiz bulguları, dayanıklılık ile gelişme arasında orta düzeyde güçlü ve pozitif bir ilişki olduğunu göstermektedir (etki büyüklüğü = 0,513). Bununla birlikte, heterojenlik analizi çalışmalar arasında anlamlı düzeyde değişkenlik bulunduğunu ortaya koymuştur. Bu durum, elde edilen bulguların genellenebilirliği ve yorumlanabilirliği açısından dikkatle ele alınması gerektiğine işaret etmektedir. Sonuç olarak, dayanıklılığın sağlık psikolojisi bağlamında bireysel gelişimle anlamlı ve pozitif bir ilişkiye sahip olduğu sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Flourishing, Sağlık, Meta analiz, Dayanıklılık

¹Universitas Airlangga, Faculty of Psychology, Department of Psychology, Surabaya, Indonesia.

²Universitas 17 Agustus 1945 Surabaya, Faculty of Psychology, Department of Psychology, Surabaya, Indonesia.

Address of Correspondence/Yazışma Adresi: Endang R. Surjaningrum, Jalan Airlangga No.4-6, Airlangga, Surabaya, Jawa Timur 60115, Indonesia, E-mail: [email protected]

Date of Received/Geliş Tarihi: 14.03.2025, Date of Revision/Düzeltme Tarihi: 22.12.2025, Date of Acceptance/Kabul Tarihi: 26.12.2025, Date of Online Publication/Çevirimiçi Yayın Tarihi: 25.03.2026

Citing/Referans Gösterimi: Rina, A. P., Dewi, T. K. & Surjaningrum, E. R. (2026). The Influence of Resilience on Flourishing in the Health Context: A Meta-Analysis. Cyprus Turkish Journal of Psychiatry & Psychology, 8(1), 91-99, Doi: 10.35365/ctjpp.26.1.12.

© 2026 Yazar (lar). Kıbrıs Ruh Sağlığı Enstitüsü / Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi (www.ktppdergisi.com) tarafından yayınlanmıştır. Bu makale, Creative Commons Attribution 4.0 lisansının hüküm ve koşulları altında dağıtılan, orijinal çalışmanın uygun şekilde alıntılanması ve ticari amaçla kullanılmaması koşuluyla, herhangi bir ortam veya formatta kullanıma, paylaşmaya, uyarlamaya, dağıtmaya ve çoğaltmaya izin veren açık erişimli bir makaledir. https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/