Yoğun Bakım Ünitesi Hemşirelerinin İyi Ölüm Algıları ve Etkileyen Faktörler

Cyprus Turkish Journal of Psychiatry & Psychology Vol.8 Issue.2

Doi:10.35365/ctjpp.26.2.09

ARAŞTIRMA YAZISI / RESEARCH ARTICLE

Yoğun Bakım Ünitesi Hemşirelerinin İyi Ölüm Algıları ve Etkileyen Faktörler

Intensive Care Unit Nurses’ Perceptions of a Good Death and Influencing Factors

Saide Faydalı¹ , Gülsüm Özcan Çetiner², Melike Biryol Durmaz³

Öz:

İyi ölüm, bireyin ölüm nedenini bilmesi, nerede ve ne zaman öleceğini öngörebilmesi gibi ölüme ilişkin faktörleri yönetmesini içeren; yaşam sonu için planlama ve hazırlık yapmanın mümkün olduğu bir süreçtir. Ölümle en sık karşılaşan ve yaşam sonu bakımının merkezinde yer alan yoğun bakım hemşirelerinin iyi ölümle ilgili algıları, tutumları ve bakım kalitesi önemli ölçüde etkilenmektedir. Bu çalışmada yoğun bakım hemşirelerinde iyi ölüm algısı düzeylerinin ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tipte olan araştırma, yoğun bakımda çalışan 384 hemşire ile yürütülmüştür. Veriler, çevrimiçi anket yöntemiyle “İyi Ölüm Ölçeği” kullanılarak kartopu tekniğiyle toplanmıştır. Hemşirelerin İyi Ölüm Ölçeği puanlarının ortalaması 55,59±7,78 olarak bulunmuştur. Hemşirelerin incelenen özellikleri arasında yalnızca yoğun bakımda çalışmaktan duyulan memnuniyetin iyi ölüm algılarını etkilediği görülmüştür. İyi ölüm algıları ile hemşirelerin korkuları arasında düşük düzeyde ancak anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur. Ölümle ilişkili korkularının belli bir düzeyde olması, hemşirelerin zihinsel dengelerini korumak için savunma mekanizmaları geliştirdiklerini göstermektedir. Bulgular, yoğun bakım hemşirelerinin iyi ölüme ilişkin olumlu bir algıya sahip olduklarını ve ölüm sürecini yalnızca klinik bir olay olarak değil, çok boyutlu bir psikososyal deneyim olarak algıladıklarını göstermektedir. Hemşirelere yönelik psikososyal destek sağlanması, ölüm süreci ve yas yönetimi konularında standart prosedürlerin oluşturulması ve bu konularda hizmet içi eğitimlerin düzenlenmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler: İyi ölüm, Ölüm, Korku, Yoğun bakım ünitesi, Hemşire.

¹Necmettin Erbakan University, Faculty of Nursing, Department of Surgical Nursing, Konya, Türkiye.

²Suleyman Demirel University, Isparta Vocational School of Health Services, Department of Medical Services and Techniques, Anesthesia Program, Isparta, Türkiye.

³Selcuk University, Faculty of Nursing, Department of Surgical Nursing, Konya, Türkiye.

Address of Correspondence/Yazışma Adresi: Gülsüm Özcan Çetiner, Süleyman Demirel University, Isparta Health Services Vocational School, 32260, Çünür/Isparta, Türkiye, E-mail: [email protected]

Date of Received/Geliş Tarihi: 06.07.2025, Date of Revision/Düzeltme Tarihi: 19.11.2025, Date of Acceptance/Kabul Tarihi:24.11.2025, Date of Online Publication/Çevirimiçi Yayın Tarihi: 15.06.2026

Citing/Referans Gösterimi: Faydalı, S., Çetiner, G. Ö. & Durmaz, M. B. (2026). Intensive care unit nurses’ perceptions of a good death and influencing factors. Cyprus Turkish Journal of Psychiatry & Psychology, 8(2), 186-192, Doi:10.35365/ctjpp.26.2.09

© 2026 Yazar (lar). Kıbrıs Ruh Sağlığı Enstitüsü / Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi (www.ktppdergisi.com) tarafından yayınlanmıştır. Bu makale, Creative Commons Attribution 4.0 lisansının hüküm ve koşulları altında dağıtılan, orijinal çalışmanın uygun şekilde alıntılanması ve ticari amaçla kullanılmaması koşuluyla, herhangi bir ortam veya formatta kullanıma, paylaşmaya, uyarlamaya, dağıtmaya ve çoğaltmaya izin veren açık erişimli bir makaledir. https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/